Trong bối cảnh giao lưu, đi lại và hoạt động thương mại quốc tế ngày càng phát triển, công tác kiểm dịch y tế tại các cửa khẩu có vai trò quan trọng trong việc chủ động phòng ngừa, phát hiện và kiểm soát dịch bệnh truyền nhiễm xâm nhập. Nhất là với vị trí địa lý có cả cửa khẩu đường bộ, cảng biển và đường hàng không cùng hoạt động thường xuyên của các tàu khách quốc tế, Quảng Ninh là địa bàn đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với công tác kiểm dịch y tế. Trước yêu cầu đó, Trung tâm Kiểm dịch Y tế quốc tế Quảng Ninh luôn chủ động triển khai đồng bộ các hoạt động chuyên môn, tăng cường giám sát dịch tễ; chú trọng phát hiện sớm những dấu hiệu bất thường về sức khỏe và các yếu tố nguy cơ dịch bệnh,góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và bảo đảm hoạt động xuất nhập cảnh, giao thương, du lịch quốc tế thông suốt.
Trung tâm thực hiện kiểm dịch y tế đối với người, phương tiện, hàng hóa tại các cửa khẩu đường bộ và cảng biển; trong đó, việc giám sát sức khỏe người nhập cảnh, kiểm tra thân nhiệt, khai thác thông tin y tế và nhận diện các dấu hiệu nghi mắc bệnh truyền nhiễm được duy trì theo quy trình chuyên môn. Công tác theo dõi, cập nhật tình hình dịch bệnh trên thế giới được chú trọng, đặc biệt đối với các bệnh truyền nhiễm mới nổi, tái nổi và những dịch bệnh có nguy cơ xâm nhập qua biên giới. Trên cơ sở thông tin dịch tễ và tình hình thực tế tại cửa khẩu, Trung tâm đánh giá nguy cơ, rà soát và xây dựng phương án ứng phó, chuẩn bị nhân lực, phương tiện, hóa chất và trang thiết bị để có thể xử lý khi xuất hiện trường hợp nghi ngờ hoặc yếu tố nguy cơ dịch bệnh.
Triển khai điều tra, giám sát muỗi và các véc tơ truyền bệnh nhằm đánh giá nguy cơ dịch bệnh tại khu vực cửa khẩu.
Tại Cảng tàu khách quốc tế Hạ Long, hoạt động kiểm dịch y tế có những yêu cầu riêng do lượng hành khách, thuyền viên đến từ nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ. Trung tâm duy trì việc nắm bắt thông tin về lịch trình, các địa điểm tàu đi qua, số lượng hành khách, thuyền viên và tình hình sức khỏe trên tàu. Trước khi tàu cập cảng, các thông tin này được rà soát để nhận định nguy cơ và chuẩn bị phương án kiểm tra phù hợp. Khi tàu cập cảng, viên chức kiểm dịch y tế thực hiện giám sát sức khỏe hành khách, thuyền viên; kiểm tra thân nhiệt, khai thác thông tin dịch tễ, chú ý các trường hợp có biểu hiện sốt, ho, khó thở hoặc dấu hiệu bất thường về sức khỏe. Nếu phát hiện trường hợp nghi ngờ mắc bệnh truyền nhiễm, Trung tâm tiến hành kiểm tra, xác minh và triển khai các biện pháp xử lý theo quy định, tránh để nguy cơ lây nhiễm phát sinh trong quá trình tàu làm thủ tục và hành khách lên bờ.
Cán bộ kiểm dịch y tế giám sát sức khỏe hành khách, thuyền viên tại tàu khách quốc tế
Cùng với giám sát sức khỏe con người, công tác kiểm tra vệ sinh tàu cũng được chú trọng, tập trung vào điều kiện vệ sinh môi trường, nước sinh hoạt, thực phẩm, hệ thống thu gom và xử lý chất thải, các khu vực sinh hoạt chung và những yếu tố có nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe hành khách, thuyền viên. Hoạt động kiểm dịch được thực hiện theo đúng quy trình chuyên môn, vừa bảo đảm yêu cầu phòng, chống dịch bệnh, vừa tạo thuận lợi cho việc đón, trả khách và hoạt động du lịch quốc tế. Qua đó, góp phần xây dựng hình ảnh điểm đến an toàn, thân thiện, nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch và bảo đảm an ninh y tế tại khu vực cảng biển Quảng Ninh.
Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, thực hiện thủ tục hành chính trên Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Bên cạnh hoạt động kiểm dịch tại cảng biển, Trung tâm cũng thực hiện nghiêm các quy trình kiểm dịch y tế tại cửa khẩu đường bộ, chú trọng giám sát người nhập cảnh, phương tiện vận tải và hàng hóa có nguy cơ mang mầm bệnh. Công tác kiểm tra, giám sát điều kiện vệ sinh được triển khai theo quy định; các yếu tố nguy cơ được đánh giá, phát hiện và xử lý kịp thời. Ngoài ra, Trung tâm luôn quan tâm, duy trì công tác tập huấn, bồi dưỡng, cập nhật kiến thức chuyên môn, nâng cao kỹ năng nhận định và xử lý tình huống cho viên chức, người lao động, bảo đảm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong điều kiện tình hình dịch bệnh có thể diễn biến phức tạp.
Cùng với nhiệm vụ chuyên môn, Trung tâm đẩy mạnh cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ, từng bước đưa các quy trình quản lý và giải quyết công việc lên môi trường số. Việc tiếp nhận, xử lý thủ tục hành chính trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, sử dụng văn bản điện tử và chữ ký số góp phần giảm thao tác thủ công, rút ngắn thời gian giải quyết công việc, thuận tiện trong theo dõi tiến độ và lưu trữ hồ sơ; nâng cao hiệu quả trong giải quyết công việc với tổ chức, cá nhân, đặc biệt là đảm bảo tính công khai, minh bạch trong giải quyết thủ tục hành chính.
Qua triển khai thực tế, trong công tác giám sát dịch tễ, việc ứng dụng công nghệ tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động thu thập, cập nhật và trao đổi thông tin, phục vụ theo dõi tình hình dịch bệnh và nhận định nguy cơ tại các cửa khẩu. Trung tâm chú trọng khai thác các hệ thống thông tin phục vụ công tác chuyên môn, đồng thời từng bước tăng cường khả năng kết nối, chia sẻ dữ liệu với các nền tảng quản lý có liên quan. Việc kết hợp ứng dụng công nghệ với chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ góp phần nâng cao hiệu quả giám sát, rút ngắn thời gian trao đổi thông tin, hỗ trợ phối hợp và xử lý công việc thống nhất hơn. Đây cũng là yêu cầu đặt ra trong quá trình hiện đại hóa hoạt động kiểm dịch y tế, nhất là khi Quảng Ninh định hướng phát triển mô hình cửa khẩu thông minh, hướng tới quy trình kiểm dịch được tổ chức đồng bộ, liên thông và phù hợp với phương thức quản lý hiện đại.
Thời gian tới, Trung tâm Kiểm dịch Y tế quốc tế Quảng Ninh tiếp tục nâng cao năng lực chuyên môn, tăng cường giám sát dịch bệnh tại các cửa khẩu, duy trì kiểm dịch chặt chẽ đối với tàu khách quốc tế, đồng thời đẩy mạnh cải cách hành chính và chuyển đổi số. Cùng với đó, Trung tâm chú trọng nâng cao tinh thần phục vụ, trách nhiệm và trình độ chuyên môn của đội ngũ viên chức, người lao động; ứng dụng công nghệ và hoàn thiện các quy trình nghiệp vụ, thủ tục hành chính phù hợp với yêu cầu thực tế; chủ động chuẩn bị các điều kiện cần thiết để đáp ứng yêu cầu phòng, chống dịch bệnh trong tình hình mới. Những nhiệm vụ này không chỉ phục vụ công tác phòng, chống dịch bệnh trước mắt mà còn góp phần nâng cao năng lực kiểm dịch y tế trong bối cảnh hoạt động giao thương, xuất nhập cảnh và du lịch quốc tế ngày càng mở rộng.
Với phương châm “Chủ động phòng dịch – Tận tâm phục vụ – Đổi mới, chuyển đổi số – Vì sức khỏe cộng đồng”, Trung tâm quyết tâm thực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ sức khỏe nhân dân, góp phần bảo đảm an ninh y tế, tạo môi trường an toàn cho hoạt động xuất nhập cảnh, giao thương và phát triển du lịch của thành phố Quảng Ninh.
Tiến Bắc
