Ngày 21/10/2026, tại Khách sạn Novotel Suites (Hà Nội), Chương trình Hợp tác ASEAN – Australia về phòng, chống mua bán người (ASEAN-ACT), phối hợp với Hiệp hội Doanh nghiệp của Thương binh và Người khuyết tật Việt Nam (VAIDE), tổ chức Hội thảo tham vấn dự thảo Bộ Quy tắc ứng xử về môi trường làm việc hòa nhập đối với người khuyết tật và phòng, chống lao động cưỡng bức, mua bán người. Hội thảo được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến qua nền tảng Zoom, có sự tham dự của đại diện các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, người khuyết tật và các chuyên gia.
Ông Nguyễn Văn Quỳnh Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Doanh nghiệp của Thương binh và Người khuyết tật Việt Nam phát biểu khai mạc Chương trình
Xây dựng môi trường làm việc an toàn, bình đẳng và hòa nhập
Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Nguyễn Văn Quỳnh, Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Doanh nghiệp của Thương binh và Người khuyết tật Việt Nam, nhấn mạnh ý nghĩa của việc xây dựng môi trường làm việc hòa nhập, an toàn, bình đẳng, tôn trọng sự đa dạng và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động, đặc biệt là người khuyết tật và các nhóm lao động dễ bị tổn thương. Việc làm không chỉ tạo thu nhập, bảo đảm cuộc sống mà còn giúp mỗi người khẳng định giá trị bản thân, nâng cao tính tự chủ và hòa nhập bình đẳng vào xã hội. Tuy nhiên, trên thực tế, người khuyết tật và các nhóm lao động dễ bị tổn thương vẫn phải đối mặt với nhiều rào cản trong tiếp cận nơi làm việc, cơ hội tuyển dụng, đào tạo, thăng tiến và bảo đảm điều kiện lao động an toàn. Những nguy cơ về bóc lột sức lao động, lao động cưỡng bức và mua bán người cũng đặt ra yêu cầu phải có các giải pháp phòng ngừa hiệu quả. Đó là lý do Chương trình ASEAN-ACT phối hợp với VAIDE xây dựng dự thảo Bộ Quy tắc, hướng tới cung cấp một khuôn khổ tham chiếu thiết thực, linh hoạt, giúp doanh nghiệp chủ động xây dựng môi trường làm việc hòa nhập, bảo vệ người lao động và nâng cao hiệu quả quản trị.
Bà Đặng Thị Hạnh, Trưởng Đại diện Văn phòng DT Global Asia Pacific Pty Ltd tại Hà Nội
Phát biểu tại Hội thảo, bà Đặng Thị Hạnh, Trưởng Đại diện Văn phòng DT Global Asia Pacific Pty Ltd tại Hà Nội, Quản lý Chương trình ASEAN-ACT tại Việt Nam cho biết, Chương trình do Chính phủ Australia tài trợ nhằm hỗ trợ các quốc gia thành viên ASEAN nâng cao hiệu quả phòng, chống mua bán người và bảo vệ nạn nhân. Nhấn mạnh thông điệp về Bộ Quy tắc, bà Hạnh khẳng định: “Bộ Quy tắc không có mục đích tạo thêm áp lực hành chính hay quy định cứng nhắc cho doanh nghiệp. Mục tiêu cốt lõi của Bộ Quy tắc là đưa ra một khuôn khổ tham chiếu thực tiễn và linh hoạt — giúp các doanh nghiệp, từ quy mô nhỏ đến lớn, từng bước quản trị rủi ro hiệu quả và phát triển bền vững”.
Theo nội dung dự thảo, Bộ Quy tắc tập trung vào bốn nhóm giải pháp chính: nâng cao khả năng tiếp cận và thực hiện các “điều chỉnh hợp lý” để người khuyết tật phát huy tối đa năng lực; bảo đảm nguyên tắc tuyển dụng minh bạch, có đạo đức và điều kiện làm việc công bằng; chủ động nhận diện, phòng ngừa nguy cơ bóc lột lao động, lao động cưỡng bức và mua bán người; thiết lập các kênh phản ánh, khiếu nại an toàn, bảo mật nhằm bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của người lao động.
Ông Đinh Thanh Tùng – Phó Chủ tịch Thường trực Hội Người mù Việt Nam phát biểu tại Hội thảo
Nhiều ý kiến thiết thực góp phần hoàn thiện dự thảo
Tại hội thảo, nhiều đại biểu đánh giá cao sự cần thiết và ý nghĩa thực tiễn của dự thảo Bộ Quy tắc. Các ý kiến cho rằng, đây là cơ sở quan trọng để nâng cao nhận thức, trách nhiệm của doanh nghiệp trong thực hiện tuyển dụng công bằng, bảo đảm điều kiện làm việc phù hợp và phòng ngừa những hành vi xâm phạm quyền lợi người lao động. Nhiều ý kiến đóng góp, đề xuất bổ sung và hoàn thiện dự thảo được đưa ra từ đại diện người khuyết tật, các tổ chức của người khuyết tật, doanh nghiệp của người khuyết tật cũng như các chuyên gia, trong đó có những người từng có nhiều năm công tác tại Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO).
Các đại biểu tập trung trao đổi về tính khả thi của Bộ Quy tắc trong thực tiễn hoạt động doanh nghiệp; những chia sẻ cởi mở về tính thực tế của các quy định, những khó khăn về nguồn lực mà doanh nghiệp có thể gặp phải; cũng như các giải pháp để bảo đảm người khuyết tật được tạo cơ hội bình đẳng, được tôn trọng và phát huy năng lực trong quá trình làm việc.
Điều hành hội thảo có ông Nguyễn Văn Quỳnh, ông Lê Văn Lộc, ông Đặng Văn Thanh và bà Đặng Thị Hạnh, đại diện Chương trình ASEAN-ACT đã trao đổi, phản hồi những nội dung được quan tâm, làm rõ các vấn đề còn băn khoăn và định hướng thảo luận vào những trọng tâm cần tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện. Những ý kiến đa chiều tại hội thảo không chỉ góp phần làm rõ các yêu cầu đặt ra đối với doanh nghiệp mà còn giúp dự thảo tiếp cận gần hơn với thực tiễn, hướng tới khả năng áp dụng linh hoạt ở nhiều loại hình, quy mô doanh nghiệp khác nhau.
Ông Đặng Văn Thanh, Phó Chủ tịch Thường trực Liên hiệp hội về người khuyết tật Việt Nam (người mặc áo sơ mi cộc tay)
Bộ Quy tắc – công cụ bảo vệ người lao động, đồng hành cùng doanh nghiệp phát triển bền vững
Trao đổi bên lề Hội thảo, ông Đặng Văn Thanh, Phó Chủ tịch Liên hiệp hội về người khuyết tật Việt Nam, Phó Chủ tịch Hiệp hội cho rằng việc doanh nghiệp chủ động áp dụng Bộ Quy tắc sẽ thể hiện tinh thần văn minh, tiến bộ và trách nhiệm xã hội, đồng thời góp phần bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của cả người lao động và doanh nghiệp.
Theo ông Thanh, Bộ Quy tắc hướng tới trở thành một công cụ tham chiếu hữu ích để doanh nghiệp chủ động nhận diện rủi ro, hoàn thiện quy trình quản lý lao động và xây dựng môi trường làm việc an toàn, bình đẳng, hòa nhập. Nhấn mạnh quan điểm này, ông khẳng định: “Đây không phải là một văn bản ràng buộc cứng nhắc hay tạo thêm áp lực hành chính, mà là công cụ hỗ trợ doanh nghiệp bảo vệ người lao động, phòng ngừa rủi ro và nâng cao hiệu quả quản trị”. Tinh thần đó cũng là thông điệp được nhấn mạnh trong các trao đổi tại Hội thảo.
Ông Đặng Văn Thanh cho rằng, khi được vận dụng phù hợp với điều kiện thực tế, Bộ Quy tắc sẽ mang lại nhiều lợi ích cho doanh nghiệp: hạn chế nguy cơ vi phạm quyền lao động, nâng cao uy tín, củng cố niềm tin của người lao động và đối tác, đồng thời tạo nền tảng cho sự phát triển ổn định, bền vững.
Để Bộ Quy tắc thực sự đi vào cuộc sống, việc tiếp thu ý kiến từ doanh nghiệp, người khuyết tật và các tổ chức liên quan có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là những chủ thể trực tiếp tham gia, thực hiện và chịu tác động từ các chính sách, quy trình lao động. Vì vậy, các giải pháp được đề xuất cần vừa bảo đảm nguyên tắc tôn trọng quyền con người, vừa phù hợp với điều kiện và khả năng triển khai của doanh nghiệp. Hội thảo khép lại với nhiều ý kiến đóng góp thiết thực, thể hiện sự quan tâm và đồng thuận về mục tiêu xây dựng môi trường lao động an toàn, công bằng, hòa nhập, không có bóc lột và cưỡng bức lao động.
Việc tiếp tục hoàn thiện dự thảo Bộ Quy tắc được kỳ vọng sẽ góp phần thúc đẩy cơ hội việc làm bình đẳng cho người khuyết tật, tăng cường trách nhiệm của doanh nghiệp trong bảo vệ người lao động, đồng thời lan tỏa những giá trị nhân văn trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Qua đó, người khuyết tật có thêm cơ hội phát huy năng lực, khẳng định giá trị bản thân và đóng góp cho xã hội; doanh nghiệp có thêm công cụ để quản trị hiệu quả, xây dựng uy tín và phát triển bền vững.
PV
