Nhận được phản ánh về những dấu hiệu bất thường trong hồ sơ mua sắm, thanh toán các gói hàng hóa sử dụng ngân sách nhà nước tại Trường Mầm non Úc Kỳ (xã Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên), phóng viên Tạp chí điện tử Đồng Hành Việt đã tiếp cận hồ sơ, đối chiếu tài liệu và làm việc với các cá nhân, đơn vị liên quan.
Trường Mầm non Úc Kỳ, xã Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên
Theo tìm hiểu của phóng viên, Trường Mầm non Úc Kỳ hiện có 3 học sinh khuyết tật đang học hòa nhập. Vì vậy, việc mua sắm, quản lý và sử dụng các trang thiết bị, đồ dùng phục vụ dạy học không chỉ liên quan đến hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước mà còn tác động trực tiếp đến điều kiện chăm sóc, giáo dục trẻ, trong đó có học sinh khuyết tật.
Qua nghiên cứu hồ sơ và ghi nhận ý kiến của các bên liên quan, phóng viên nhận thấy nhiều nội dung chưa thống nhất cả trong hồ sơ lẫn lời trình bày của những người có trách nhiệm, đặt ra yêu cầu cần được cơ quan có thẩm quyền kiểm tra, xác minh để bảo đảm tính khách quan, minh bạch.
Nhiều điểm chưa thống nhất giữa hồ sơ và lời trình bày
Một trong những nội dung đáng chú ý là tại ba bản cam kết tự chịu trách nhiệm được Hiệu trưởng Trường Mầm non Úc Kỳ ký trong tháng 6 và tháng 7/2026 để kế toán thực hiện thanh toán các khoản chi từ nguồn ngân sách nhà nước.
Theo nội dung các bản cam kết, tại thời điểm ghi trên chứng từ, nhà trường chưa tổ chức mua sắm hoặc chưa phát sinh các khoản công nợ tương ứng; biên bản bàn giao giữa kế toán cũ và kế toán mới cũng không thể hiện các khoản công nợ này.
Bà Đào Thị Phương Hiệu trưởng mới Trường Mầm non Úc Kỳ trao đổi với phóng viên
Tuy nhiên, tại buổi làm việc với phóng viên ngày 27/7/2026, bà Đào Thị Phương, Hiệu trưởng nhà trường, khẳng định việc mua sắm là “có thật 100%”, hàng hóa đã được bàn giao và hiện vẫn đang sử dụng tại trường. Bà cho biết các bản cam kết là do kế toán soạn thảo và việc bà ký các bản cam kết là để kế toán yên tâm thực hiện thanh toán, đồng thời thừa nhận bản thân chưa đọc kỹ toàn bộ nội dung trước khi ký và coi đây là bài học trong công tác quản lý.
Trong khi đó, bà Nguyễn Phương Thảo, kế toán nhận công tác từ ngày 01/6/2026, cho biết do mới tiếp nhận nhiệm vụ nên chưa nắm được toàn bộ quá trình mua sắm trước đó và chưa trực tiếp chứng kiến việc giao nhận hàng hóa. Theo bà Thảo, sau khi được đề nghị thanh toán các bộ hồ sơ đã lập sẵn, bà mới đề nghị Hiệu trưởng lập bản cam kết để xác định trách nhiệm trước khi chi trả. “Em cũng mới về trường nên hoang mang, em chẳng biết gì cả thì để cho chắc chắn thôi” – bà Thảo nói và cho biết hiện vẫn lưu giữ bản ghi âm cuộc trao đổi liên quan.
Như vậy, cùng một bộ hồ sơ nhưng giữa Hiệu trưởng và kế toán lại có hai cách lý giải khác nhau về người đề xuất lập cam kết, người soạn thảo cũng như mục đích của các văn bản này.
Đối chiếu hồ sơ, biên bản bàn giao công tác kế toán lập ngày 19/6/2026, chốt số liệu đến ngày 31/5/2026, thể hiện không có công nợ như trong phản ánh phải bàn giao. Tuy nhiên, sau đó lại phát sinh các khoản thanh toán theo hồ sơ mua sắm; trong khi một số bản cam kết còn đề cập nội dung liên quan đến “nợ năm 2025”, dù các hợp đồng và hóa đơn đều được lập trong năm 2026. Những mốc thời gian này cần được làm rõ để xác định căn cứ phát sinh nghĩa vụ thanh toán và trách nhiệm của các cá nhân liên quan.
Một số vật tư, thiết bị đã được bàn giao cho nhà trường
Nhiều chi tiết trong hồ sơ cần được làm rõ
Đối chiếu hồ sơ mua sắm, phóng viên ghi nhận một số chi tiết cần tiếp tục được kiểm tra.
Cụ thể, Quyết định số 258/QĐ-MNUK về phê duyệt dự toán mua sắm được ban hành trước Quyết định số 263/QĐ-MNUK về phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu. Việc trình tự ban hành hai quyết định này có phù hợp với quy định hiện hành hay không là một trong những nội dung cần được cơ quan chức năng làm rõ.
Bên cạnh đó, thời gian thực hiện một số bước từ đánh giá báo giá, ký kết Hợp đồng số 265/HĐKT, nghiệm thu đến thanh lý diễn ra trong khoảng thời gian ngắn, cần được cơ quan chức năng đối chiếu, xem xét trên cơ sở toàn bộ hồ sơ thực tế.
Đáng chú ý, Hợp đồng số 265/HĐKT còn ghi địa điểm giao hàng là Trường Mầm non Tân Kim thay vì Trường Mầm non Úc Kỳ. Cơ quan chức năng cần xác định đây chỉ là sai sót trong quá trình lập hồ sơ hay có ảnh hưởng đến tính chính xác, hợp lệ của các tài liệu liên quan.
Một nội dung khác cũng cần được làm rõ liên quan đến Biên bản đánh giá báo giá ngày 2/7/2026. Hồ sơ thể hiện bà Nguyễn Phương Thảo là thành viên Tổ chuyên gia đánh giá. Tuy nhiên, biên bản không có chữ ký của bà Thảo, trong khi bà đã nhận công tác tại trường từ ngày 1/6/2026. Điều này đặt ra một số vấn đề cần được xác minh: bà Thảo có trực tiếp tham gia buổi đánh giá hay không; nếu có thì vì sao không ký vào biên bản; nếu không tham gia thì việc lập và hoàn thiện hồ sơ của Tổ chuyên gia đã được thực hiện như thế nào.
PV trao đổi cùng chính quyền địa phương
Thời điểm mua sắm và hiệu quả sử dụng ngân sách cần được làm rõ
Theo hồ sơ, các hạng mục mua sắm chủ yếu là đồ chơi, đồ dùng và trang thiết bị phục vụ hoạt động giáo dục tại nhà trường.
Thông thường, năm học ở cấp học trong đó có mầm non sẽ kết thúc vào khoảng cuối tháng 5 hằng năm. Trong khi đó, nhiều chứng từ thể hiện việc mua sắm, bàn giao được thực hiện vào cuối tháng 5, tháng 6 và đầu tháng 7/2026. Điều này đặt ra vấn đề cần làm rõ về thời điểm các hạng mục được đưa vào sử dụng, cũng như hiệu quả sử dụng nguồn kinh phí đầu tư, nhất là nếu việc bàn giao diễn ra sau khi năm học 2025-2026 đã kết thúc hoặc chỉ còn rất ít thời gian trước kỳ nghỉ hè.
Luật Người khuyết tật năm 2010, Luật Giáo dục năm 2019 và Thông tư số 03/2018/TT-BGDĐT đều đặt ra yêu cầu cơ sở giáo dục phải bảo đảm các điều kiện cần thiết để người khuyết tật được học tập hòa nhập. Vì vậy, việc quản lý, bàn giao và đưa các trang thiết bị, đồ dùng vào sử dụng đúng mục đích, đúng thời điểm không chỉ liên quan đến hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước mà còn góp phần bảo đảm điều kiện học tập, chăm sóc và giáo dục trẻ, trong đó có 3 học sinh khuyết tật đang học hòa nhập tại Trường Mầm non Úc Kỳ.
Ông Nguyễn Thế Thụy, Phó Chủ tịch UBND xã Phú Bình tại buổi làm việc
Chính quyền địa phương đã vào cuộc
Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Thế Thụy, Phó Chủ tịch UBND xã Phú Bình, cho biết địa phương đã mời Hiệu trưởng và kế toán nhà trường lên làm việc, đồng thời giao Phòng Kinh tế kiểm tra thực tế.
Ông Nguyễn Thế Thụy cũng cho biết, theo nhận định ban đầu của địa phương, việc cấp kinh phí cho nhà trường được thực hiện đúng quy định. Đối với các bản cam kết, ông cho rằng đây có thể xuất phát từ tâm lý thận trọng của kế toán mới khi tiếp nhận công việc. Tuy nhiên, những nội dung này vẫn cần được kiểm tra, đối chiếu trên cơ sở hồ sơ và kết quả xác minh của cơ quan chuyên môn.
Theo bà Vũ Ngọc Nhung, Trưởng Phòng Kinh tế xã Phú Bình, kết quả kiểm tra ban đầu cho thấy các danh mục hàng hóa theo hồ sơ hiện đều có tại nhà trường. Tuy nhiên, cơ quan chuyên môn vẫn đang tiếp tục đối chiếu hồ sơ, trình tự mua sắm và các chứng từ liên quan.
Đại diện UBND xã cho biết, nếu phát hiện vi phạm trong quá trình kiểm tra sẽ xử lý theo quy định của pháp luật.
Từ các tài liệu phóng viên tiếp cận và kết quả làm việc bước đầu với các bên liên quan, có thể thấy vụ việc còn nhiều nội dung chưa thống nhất, cần được cơ quan có thẩm quyền kiểm tra, xác minh khách quan trên cơ sở hồ sơ gốc và quy định của pháp luật. Kết quả kiểm tra sẽ là căn cứ làm rõ bản chất vụ việc, trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan; đồng thời góp phần bảo đảm tính công khai, minh bạch trong quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước.
Việc thông tin đầy đủ kết quả kiểm tra cũng sẽ giải đáp những vấn đề dư luận quan tâm, bảo đảm các nguồn lực đầu tư cho giáo dục được sử dụng đúng mục đích, phát huy hiệu quả, phục vụ tốt hơn công tác chăm sóc, giáo dục trẻ, trong đó có học sinh khuyết tật học hòa nhập.
Tạp chí điện tử Đồng Hành Việt sẽ tiếp tục theo dõi và thông tin tới bạn đọc khi có kết luận chính thức từ cơ quan chức năng.
Tiến Bắc – Hoàng Hà
