Tại buổi họp báo, UBND phường Nam Định (tỉnh Ninh Bình) đã thông tin về công tác tổ chức Lễ Khai ấn Đền Trần xuân Bính Ngọ 2026 với nhiều điểm nhấn đáng chú ý, trong đó nổi bật là việc khôi phục giờ phát ấn truyền thống vào khoảng 2 giờ sáng đêm 14, rạng sáng 15 tháng Giêng.
Toàn cảnh buổi họp báo.
Lễ Khai ấn được tổ chức hằng năm tại đền Trần (phường Nam Định), là tục lệ cổ của Tiên Miếu nhà Trần xưa (Phủ Thiên Trường). Nghi lễ mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, cầu quốc thái dân an, thiên hạ thái bình, thịnh trị; mọi nhà cùng hưởng lộc ấn “Tích Phúc Vô Cương”, bước vào năm mới mạnh khỏe, học tập, lao động, công tác tốt.
Đây cũng là dịp để các tầng lớp nhân dân bày tỏ lòng thành kính, tri ân công đức Vương triều Trần – triều đại có công dựng nước, giữ nước, khai sông, lấn biển, mở mang bờ cõi, làm rạng danh hào khí Đông A với ba lần chiến thắng quân Nguyên – Mông.
Theo kế hoạch, Lễ hội Khai ấn Đền Trần xuân Bính Ngọ 2026 diễn ra từ ngày 27/2 đến 4/3/2026 (tức từ ngày 11 đến 16 tháng Giêng). Ngày 27/2 (11 tháng Giêng) tổ chức Lễ rước kiệu Ngọc Lộ; ngày 28/2 (12 tháng Giêng) diễn ra Lễ rước Nước, tế Cá…, và chương trình nghệ thuật chào mừng. Nghi thức Khai ấn được tổ chức vào giờ Tý đêm 14, rạng sáng 15 tháng Giêng theo lệ xưa.
Ông Nguyễn Đức Bình, Trưởng ban Quản lý Khu di tích phường Nam Định (tỉnh Ninh Bình).
Thông tin tại buổi họp báo, ông Nguyễn Đức Bình, Trưởng ban Quản lý Khu di tích phường Nam Định (tỉnh Ninh Bình) khẳng định, Lễ Khai ấn Đền Trần có vị trí đặc biệt trong đời sống văn hóa – tâm linh của nhân dân. Trải qua nhiều thế hệ, lễ hội được cộng đồng địa phương gìn giữ, trao truyền và từng bước phục hồi trên cơ sở tôn trọng các yếu tố gốc của di sản.
Thông qua đề án phục hồi lễ hội, nghi lễ Khai ấn được tổ chức đúng truyền thống, do chính cộng đồng dân cư địa phương trực tiếp thực hiện. Mỗi cánh ấn trao tới người dân và du khách là một thông điệp đầu xuân mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, nhắc nhở mỗi người hướng thiện, tích phúc, nỗ lực học tập, lao động, đóng góp cho gia đình và xã hội.
“Giá trị cốt lõi của Lễ Khai ấn không nằm ở việc cầu xin danh lợi, mà là lời răn dạy con người sống tốt, làm nhiều việc thiện để phúc lộc bền lâu”, ông Nguyễn Đức Bình nhấn mạnh.
Về công tác bảo tồn, Ban Quản lý Khu di tích tiếp tục phối hợp với các cơ quan chuyên môn thực hiện tu bổ, tôn tạo di tích theo đúng quy định của Luật Di sản văn hóa; đồng thời tăng cường tuyên truyền để nhân dân và du khách hiểu đúng, đầy đủ về giá trị lịch sử, văn hóa và ý nghĩa đích thực của Lễ Khai ấn.
Cùng với bảo tồn di sản, lễ hội năm nay tiếp tục gắn với hoạt động quảng bá, giới thiệu sản phẩm OCOP, sản phẩm làng nghề và ẩm thực truyền thống của địa phương. Thông qua các gian trưng bày, trải nghiệm, du khách có thêm cơ hội tìm hiểu đời sống kinh tế – văn hóa của địa phương, qua đó hỗ trợ các hộ gia đình, doanh nghiệp phát triển sản xuất, kinh doanh.
Ông Phạm Xuân Thụ, Phó Chủ tịch Thường trực UBND phường Nam Định.
Ông Phạm Xuân Thụ, Phó Chủ tịch Thường trực UBND phường Nam Định cho biết, Lễ Khai ấn Đền Trần xuân Bính Ngọ 2026 tiếp tục nhận được sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh và các sở, ngành liên quan. Các phương án tổ chức lễ hội, bảo đảm an ninh trật tự, an toàn giao thông, phòng cháy chữa cháy, cứu hộ cứu nạn đã được xây dựng chi tiết và triển khai đồng bộ.
Điểm mới nổi bật của lễ hội năm nay là khôi phục giờ phát ấn truyền thống vào khoảng 2 giờ sáng, ngay sau nghi thức Khai ấn. Trước đây, do điều kiện hạ tầng và giao thông chưa đáp ứng, thời gian phát ấn thường được điều chỉnh muộn hơn. Sau khi hạ tầng giao thông và các hạng mục di tích được đầu tư, nâng cấp, địa phương được phép tổ chức phát ấn đúng thời khắc truyền thống, đáp ứng mong mỏi của nhân dân và du khách. Ấn được phát tại ba địa điểm: nhà Giải Vũ, Nhà trưng bày và Đền Trùng Hoa.
Theo lãnh đạo địa phương, Ninh Bình đang định hướng phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn. Vì vậy, việc tổ chức các lễ hội truyền thống theo hướng an toàn, văn minh, giàu bản sắc không chỉ góp phần bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa mà còn tạo động lực thúc đẩy phát triển du lịch, kinh tế – xã hội của địa phương.
Phường Nam Định xác định rõ vai trò tham mưu, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chuyên môn của tỉnh trong công tác quản lý, tổ chức lễ hội, bảo đảm phù hợp với đặc thù di tích và điều kiện thực tế. Mục tiêu đặt ra là tổ chức Lễ Khai ấn Đền Trần xuân Bính Ngọ 2026 trang trọng, an toàn, văn minh, để mỗi người dân và du khách khi về dự hội đều cảm nhận rõ giá trị lịch sử, văn hóa và thông điệp hướng thiện mà lễ hội gửi gắm.
Song Hồng
