Sau gần một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Ninh Bình đã đạt được những kết quả tích cực trong việc tinh gọn bộ máy và nâng cao hiệu lực quản lý. Tuy nhiên, thực tiễn triển khai cũng đặt ra những vấn đề cần giải quyết, đặc biệt là công tác bố trí, điều động cán bộ tại các địa bàn xa trung tâm.
Hiệu quả thực tiễn từ đô thị đến nông thôn
Sau gần một năm vận hành, mô hình chính quyền hai cấp tại Ninh Bình đã dần đi vào ổn định và cho thấy những chuyển biến rõ nét trong thực tiễn. Các chỉ số hành chính được cải thiện, bộ máy vận hành linh hoạt hơn, cán bộ chủ động hơn trong xử lý công việc tại cơ sở. Hiệu quả của mô hình được nhìn nhận qua nhiều khía cạnh, từ số lượng hồ sơ, thời gian giải quyết đến mức độ thông suốt trong điều hành và cách chính quyền tương tác với người dân.

Ông Nguyễn Xuân Tuyển, Phó Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Ninh Bình
Ông Nguyễn Xuân Tuyển, Phó Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Ninh Bình đánh giá, việc giảm từ 3 cấp xuống còn 2 cấp là bước đột phá trong cải cách tổ chức bộ máy, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước. Bộ máy được tinh gọn, hoạt động minh bạch, thông suốt hơn, góp phần rút ngắn quy trình xử lý công việc, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp trong thực hiện thủ tục hành chính. Quan trọng hơn, chính quyền trở nên gần dân hơn, lắng nghe sát hơn tâm tư, nguyện vọng của người dân.
Sự chuyển biến này được thể hiện rõ nét tại phường Nam Hoa Lư, một địa bàn có tính chất đặc thù về quản lý đất đai vùng di sản. Trước đây, phường phải đối mặt với áp lực rất lớn trong giải quyết đơn thư khiếu nại, nhiều vụ việc kéo dài, khiến người dân bức xúc, thậm chí phát sinh khiếu kiện vượt cấp.

Ông Nguyễn Nam Giang, Phó Chủ tịch UBND phường Nam Hoa Lư
Ông Nguyễn Nam Giang, Phó Chủ tịch UBND phường cho biết, với cơ chế mới, phường đã chủ động đối thoại trực tiếp, phân công cán bộ xuống tận hiện trường để giải quyết dứt điểm từng vụ việc theo thời hạn cụ thể. Khi chính quyền làm việc minh bạch, đúng trọng tâm, vụ việc phức tạp được xử lý triệt để, người dân từ hoài nghi chuyển sang đồng thuận, sẵn sàng chia sẻ, hợp tác với chính quyền. Việc ban hành nghị quyết chuyên đề và gắn trách nhiệm cụ thể đến từng cán bộ cơ sở đã giúp công tác quản lý đất đai tại phường đi vào nề nếp, tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực
Ở Nam Hoa Lư, câu chuyện là xử lý những điểm nóng đô thị. Còn tại xã Vạn Thắng, mô hình hai cấp lại đi vào đời sống theo cách gần gũi hơn, qua từng thủ tục hành chính phục vụ người dân.

Ông Hoàng Đăng Khoa, Phó Giám đốc Trung tâm hành chính công xã Vạn Thắng
Ông Hoàng Đăng Khoa, Phó Giám đốc Trung tâm hành chính công xã cho biết, việc phân cấp mạnh giúp xã chủ động xử lý các vấn đề phát sinh ngay tại chỗ. Để hỗ trợ người dân, đặc biệt là người cao tuổi, chính quyền xã đã tăng cường lực lượng hỗ trợ trực tiếp tại các nhà văn hóa thôn, xóm. Đặc thù địa phương là người trẻ đi làm xa, ở nhà chủ yếu là người trung niên, cao tuổi, nên việc “cầm tay chỉ việc” trở thành giải pháp thiết thực để không ai bị bỏ lại phía sau trong tiến trình chuyển đổi số.
Đề xuất cơ chế, chính sách đặc thù cán bộ vùng sâu, vùng xa
Bên cạnh những chuyển biến tích cực đó, theo ông Nguyễn Xuân Tuyển, một trong những “nút thắt” lớn hiện nay là bài toán bố trí, thu hút cán bộ về cơ sở, nhất là tại các địa bàn xa trung tâm. Thực tế cho thấy, việc điều chuyển cán bộ từ trung tâm về các khu vực như Kim Sơn, Phát Diệm, Nho Quan, Cồn Thoi… với khoảng cách 40 – 45km gặp nhiều khó khăn nếu không có cơ chế phù hợp, rất khó thu hút cán bộ gắn bó lâu dài.
Vì thế, Sở Nội vụ đang nghiên cứu, tham mưu xây dựng đề án trình tỉnh ban hành cơ chế, chính sách đặc thù nhằm khuyến khích, thu hút cán bộ về làm việc tại cơ sở, mục tiêu là tạo động lực và sự yên tâm cho đội ngũ cán bộ khi công tác tại địa bàn khó khăn. Việc bố trí, sắp xếp đội ngũ sẽ được thực hiện theo lộ trình, không làm một lần mà tiến hành từng bước, trên cơ sở rà soát năng lực, trình độ, sở trường của từng cán bộ để bố trí đúng người, đúng việc, tăng cường cho cơ sở.

Ảnh: Trung tâm hành chính công xã Vạn Thắng
Song song với đó, xác định yếu tố then chốt vẫn là chất lượng đội ngũ cán bộ, trong thời gian tới, Sở Nội vụ sẽ tập trung triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm kiện toàn nguồn nhân lực, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong bối cảnh mới.
Trọng tâm trước hết là tiếp tục hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền theo hướng “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ kết quả”; đồng thời rà soát, sắp xếp tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, nâng cao hiệu quả hoạt động.
Cùng với đó, công tác đánh giá cán bộ sẽ được đổi mới, gắn với mức độ hài lòng của người dân và chuyển đổi số được xác định là giải pháp mang tính quyết định, nhằm nâng cao tính minh bạch và hiệu quả xử lý công việc.

Ảnh: Cán bộ hành chính công xã Vạn Thắng thực hiện các thủ tục hành chính công trên môi trường điện tử
Trong bối cảnh biên chế cơ bản đã ổn định, giải pháp trọng tâm hiện nay không phải là tuyển mới, mà là đào tạo, bồi dưỡng và đào tạo lại đội ngũ hiện có. Yêu cầu cấp thiết là nâng cao kỹ năng thực tiễn, đặc biệt là kỹ năng tiếp dân và xử lý tình huống cho đội ngũ cán bộ.
Ông Tuyển nhấn mạnh: “Nhiều cán bộ trước đây chưa trực tiếp làm việc với người dân, nhưng khi về cấp cơ sở phải thường xuyên đối thoại, xử lý những tình huống phức tạp. Nếu thiếu kỹ năng giao tiếp, ứng xử và chuẩn mực văn hóa công vụ, rất dễ phát sinh vấn đề. Do đó, việc tăng cường tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng mềm, đồng thời phát huy vai trò “truyền nghề” của cán bộ có kinh nghiệm cho lớp trẻ được xác định là giải pháp quan trọng, nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ từ cơ sở. Muốn bộ máy vận hành hiệu quả thì yếu tố con người là then chốt. Máy móc, công nghệ nếu không có con người vận hành tốt thì cũng không phát huy được hiệu quả”.
Song Hồng
