Bạn đọc

Gỡ bỏ rào cản giới và truyền cảm hứng cho nữ sinh Việt Nam

Sáng 27/4, Saigon Children’s Charity (saigonchildren) và Viện Nghiên cứu Quản lý Phát triển bền vững (MSD) đã tổ chức buổi chia sẻ về những thách thức mà trẻ em gái và nữ sinh Việt Nam gặp phải trong giáo dục. Buổi chia sẻ cũng là sự kiện ra mắt của chiến dịch PowHERful, một chiến dịch truyền cảm hứng cho trẻ em gái do saigonchildren và MSD đồng thực hiện.

Gỡ bỏ rào cản giới và truyền cảm hứng cho nữ sinh Việt Nam Xem thêm »

Lớp học ‘xóa mù chữ’ giữa lòng Hà Nội

25 năm qua, cô giáo Phạm Thị Huyền (phường Thanh Xuân Nam, quận Thanh Xuân, Hà Nội) vẫn miệt mài đến với lớp học đặc biệt – lớp học ‘xóa mù chữ’ miễn phí cho trẻ em khuyết tật, trẻ em có hoàn cảnh khó khăn. Từ lớp học của cô, nhiều em đã tốt nghiệp phổ thông, đi học nghề, có công việc làm ổn định.

Lớp học ‘xóa mù chữ’ giữa lòng Hà Nội Xem thêm »

Nghề luật sư và xu hướng phát triển nghề luật sư ở Việt Nam hiện nay

(ĐHVO). Trải qua hơn 70 năm xây dựng và trưởng thành, đội ngũ luật sư Việt Nam đã vượt qua khó khăn, thử thách, gắn bó với sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc. Trong thời đại Công nghiệp 4.0, muôn vàn cơ hội được mở ra nhưng bên cạnh đó cũng đặt ra nhiều thách thức đối với các luật sư Việt Nam. Cũng bởi vậy, giáo dục nâng cao hiểu biết về nghề luật sư và các dịch vụ pháp lí được cung cấp bởi luật sư ở Việt Nam là điều cần thiết với toàn xã hội nói chung và với thanh thiếu niên nói riêng, đặc biệt là sinh viên ngành Luật. Nhằm đáp ứng yêu cầu đó, nhóm tác giả đã lựa chọn đề tài trên với hy vọng mang đến cho người đọc cái nhìn tổng quan về chức danh luật sư và đưa ra phân tích về xu hướng lựa chọn nghề luật sư trong tương lai.

Nghề luật sư và xu hướng phát triển nghề luật sư ở Việt Nam hiện nay Xem thêm »

Tạo điều kiện để người khuyết tật tiếp cận giao thông, các công trình công cộng

Việc bảo vệ quyền của NKT và thực hiện các chính sách trợ giúp NKT luôn được Đảng và Nhà nước quan tâm. Các rào cản xã hội, từng bước giảm dần, quyền của NKT ngày càng được bảo đảm tốt hơn, các cơ quan, đơn vị đã cố gắng thực hiện các quy định hỗ trợ cho NKT, trong đó có lĩnh vực giao thông. Người khuyết tật được miễn giám giá vé khi tham gia giao thông Đối với công tác tiếp cận giao thông, lĩnh vực giao thông đường bộ: Các địa phương tiếp tục thực hiện chính sách miễn, giảm giá vé với mức miễn giảm từ 25% đến 100% cho NKT khi tham gia giao thông công cộng. Năm 2022, có 121.624 lượt NKT được miễn giảm giá vé giao thông đường bộ. Sở Giao thông vận tải các địa phương đã phổ biến cho các chủ đầu tư về các quy định liên quan đến hỗ trợ NKT trong công tác xây dựng công trình giao thông, sửa chữa, bổ sung các hạng mục công trình, trang thiết bị cho người khuyết tật theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về bến xe khách; tổ chức tập huấn cho người điều hành vận tải và lái xe, nhân viên phục vụ trên xe có nội dung giáo dục thái độ, hành vi ứng xử đối với NKT và nâng cao chất lượng phục vụ NKT; tổ chức kiểm tra và xử lý vi phạm đối với các tổ chức, cá nhân vi phạm quy định về tham gia giao thông của NKT. Lĩnh vực giao thông đường sắt: Hành khách là NKT được giảm 30% giá vé đi tàu. Tại các ga có đông hành khách đều bố trí cửa vé ưu tiên phục vụ NKT. Hành khách là NKT khi lên xuống tàu và trên tàu đều được nhân viên trợ giúp sắp xếp hành lý, chỗ ngồi thuận lợi. Năm 2022, đã thực hiện giảm giá vé cho 3.992 lượt hành khách là NKT; đường sắt quốc gia đã có 19/33 ga có tác nghiệp đón tiễn hành khách tại các thành phố, thị xã thuộc các tỉnh, thành phố có đường sắt đi qua, đã cải tạo lối đi, và các công trình khác thuận tiện cho hành khách là NKT. Lĩnh vực giao thông hàng không: Tại các cảng hàng không (22/22 cảng) cung cấp dịch vụ phục vụ mặt đất cho các hãng hàng không đều xây dựng quy trình/hướng dẫn phục vụ hỗ trợ hành khách khiếm thính, khiếm thị, hành khách sử dụng xe lăn…đảm bảo hành khách được trợ giúp từ khu vực công cộng tại nhà ga vào quầy thủ tục cho đến khi lên tàu bay đối với chuyến bay đi và ngược lại từ tàu bay đến khu vực công cộng và hỗ trợ lên phương tiện đón khách đối với chuyến bay đến. Nhân viên phục vụ hành khách trực tiếp giúp đỡ, hướng dẫn và sắp xếp chỗ ngồi ưu tiên cho hành khách cần sự trợ giúp đặc biệt tại nhà ga hành khách, khi sử dụng cầu ống dẫn khách, xe buýt đưa/đón hành khách từ nhà ga ra máy bay và ngược lại, năm 2022 đã thực hiện giảm giá vé cho cho 230 lượt hành khách là NKT. Lĩnh vực giao thông đường thủy nội địa: Tại các cảng, bến hành khách đã bắt đầu có sự quan tâm của đơn vị kinh doanh, khai thác trong thực hiện chính sách miễn giảm giá vé 25% cho hành khách là NKT. Một số cảng bến đã được nâng cấp, sửa chữa đáp ứng một phần tiếp cận cho NKT khi sử dụng dịch vụ. Nhân viên phục vụ tại cảng, bến khách và trên các phương tiện vận tải khách thủy nội địa đã được tuyên truyền về thái độ, hành vi ứng xử đối với NKT cũng như trợ giúp hành khách là NKT. Đối với công tác tiếp cận công trình công cộng, Bộ Xây dựng chỉ đạo các đơn vị chuyên môn soát xét QCVN 10:2014/BXD đảm bảo phù hợp với thực tiễn, ban hành mới QCVN 06:2022/BXD ngày 30/11/2022 về An toàn cháy cho nhà và công trình đưa ra yêu cầu “lối thoát nạn trong các công trình nhà ở và công trình công cộng phải đảm bảo cho người khuyết tật tiếp cận sử dụng”. Tiếp tục đẩy mạnh tăng cường các biện pháp thanh tra, kiểm tra, giám sát thực hiện quy chuẩn qua các khâu lập, thẩm định, phê duyệt dự án đầu tư xây dựng công trình. Tổ chức Chương trình tập huấn Bộ quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về xây dựng trên toàn quốc tại TP. Hồ Chí Minh, Hà Nội và Đà Nẵng qua 02 hình thức trực tuyến và trực tiếp trong đó có QCVN 10:2014/BXD. Đưa giáo trình thiết kế tiếp cận vào giảng dạy trong các trường đại học đào tạo kiến trúc sư cho ngành xây dựng. Các đồ án thiết kế kiến trúc của sinh viên đã được hướng dẫn thiết kế đảm bảo NKT tiếp cận sử dụng, đảm bảo khi sinh viên ra trường, việc thiết kế các giải pháp công trình đảm bảo NKT tiếp cận là một điều kiện phải có. Đồng thời đưa vào sử dụng các tài liệu kỹ thuật về NKT; tài liệu kiểm tra, giám sát việc thực hiện QCVN 10:2014/BXD; Giáo trình về thiết kế đảm bảo NKT tiếp cận công trình xây dựng dùng trong đào tạo sinh viên kiến trúc, xây dựng trình độ đại học vào sử dụng giảng dạy trong các trường đại học kiến trúc; Sổ tay hướng dẫn thiết kế các loại công trình đảm bảo NKT tiếp cận sử dụng; Tài liệu minh họa Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 10:2014/BXD xây dựng công trình đảm bảo NKT tiếp cận sử dụng. Trên cơ sở kết quả đạt được, trong thời gian tới, các bộ, ngành triển khai xây dựng các tài liệu kỹ thuật liên quan đến hướng dẫn tiếp cận các công trình xây dựng: Tài liệu kiểm tra, giám sát việc thực hiện QCVN phục vụ công tác thẩm định, cấp phép, kiểm tra, giám sát; ban hành Sổ tay hướng dẫn thiết kế các loại công trình: trụ sở làm việc của cơ quan nhà nước; nhà ga, bến xe, bến tàu; cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; cơ sở giáo dục, dạy nghề; công trình văn hóa, thể dục thể thao; khách sạn, nhà chung cư; đường và hè phố… đảm bảo NKT tiếp cận sử dụng; tài liệu minh họa Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN xây dựng công trình đảm bảo NKT tiếp cận sử dụng; hỗ trợ kỹ thuật về thiết kế cải tạo các công trình cấp xã (phường), cấp huyện (quận) và tiến hành xây dựng cải tạo thí điểm tiếp cận các công trình dân sinh, công trình trụ sở hành chính cơ quan nhà nước./. Theo Tạp chí điện tử Lao động và Xã hội

Tạo điều kiện để người khuyết tật tiếp cận giao thông, các công trình công cộng Xem thêm »

Tiếp tục nâng cao chất lượng dạy học đối với học sinh khuyết tật

Xây dựng kế hoạch cá nhân cho học sinh khuyết tật là chương trình học tập của học sinh ấy trong năm học đó và dạy theo chương trình đó. Hội thảo Hỗ trợ chuyên môn về việc tổ chức dạy và học đối với học sinh khuyết tật. Ngày 17/4, tại Trường trẻ em khuyết tật tỉnh Quảng Trị, Ban chỉ đạo giáo dục trẻ khuyết tật, trẻ em có hoàn cảnh khó khăn – Bộ GD&ĐT (Ban chỉ đạo) tổ chức Hội thảo hỗ trợ chuyên môn về việc tổ chức dạy và học đối với học sinh khuyết tật. TS Tạ Ngọc Trí – Phó Vụ trưởng Vụ giáo dục Tiểu học (GDTH), Phó trưởng ban thường trực Ban chỉ đạo giáo dục trẻ khuyết tật, trẻ em có hoàn cảnh khó khăn làm việc với Sở GD&ĐT Quảng Trị. Điều chỉnh chương trình dạy phù hợp Tại hội thảo, các đại biểu đã được giới thiệu các vấn đề liên quan đến việc triển khai, dạy học đối với trẻ khuyết tật theo thông tư 20/2022/TT-BGDĐT ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của Trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập. Các đại biểu tham gia hội thảo cũng trao đổi, chia sẻ các vấn đề xung quanh việc dạy và học đối với học sinh khuyết tật. Bà Lê Thị Thúy Hoa – Hiệu trưởng Trường trẻ em khuyết tật tỉnh Quảng Trị cho biết, nhà trường thành lập năm 1994, trực thuộc Sở GD&ĐT Quảng Trị. Trường có nhiệm vụ thực hiện giáo dục chuyên biệt cho học sinh khuyết tật khiếm thính, khiếm thị, khuyết tật trí tuệ và đa tật. Hiện nhà trường có hơn 130 học sinh với các dạng khuyết tật khác nhau. Theo đại diện Trường trẻ em khuyết tật tỉnh Quảng Trị, trong công tác chuyên môn, giảng dạy, nhà trường gặp một số khó khăn, do học sinh có nhiều dạng khuyết tật. Cụ thể, học sinh của trường có 3 dạng khuyết tật: khiếm thính, khiếm thị và khuyết tật trí tuệ chậm phát triển. Trong đó, khuyết tật trí tuệ chiếm số lượng lớn. Quá trình giảng dạy, khó khăn của giáo viên là phải làm sao điều chỉnh chương trình học tập cho học sinh phù hợp với không chỉ các loại tật khác nhau mà còn là mức độ khuyết tật đối với dạng tật cũng khác nhau. Giáo viên trực tiếp dạy học sinh khuyết tật cho rằng, đối với chương trình học của trẻ khiếm thính giáo viên đã áp dụng các quy định cho phép giảm nhẹ nội dung dạy học để có chương trình học tập cho phù hợp với từng cá nhân học sinh. Tuy nhiên, cái khó là các em học sinh này nếu ra ngoài cũng rất khó hòa nhập. Ông Phan Hữu Huyện – Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Quảng Trị phát biểu tại hội thảo. Ông Phan Hữu Huyện – Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Quảng Trị cho biết: Do hậu quả chiến tranh nên tại Quảng Trị có số lượng trẻ em khuyết tật, nạn nhân da cam khá nhiều. Thời gian qua, tỉnh và Ngành GD&ĐT rất quan tâm đến hoạt động giáo dục trẻ khuyết tật. Học sinh khuyết tật trong độ tuổi đi học tại địa phương đều được tạo điều kiện đến trường. Hiện Quảng Trị đang triển khai 2 phương thức giáo dục học sinh khuyết tật là giáo dục chuyên biệt và giáo dục hòa nhập. Trong đó, Trường trẻ em khuyết tật là trường chuyên biệt. Về công tác chuyên môn đặt dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Sở GD&ĐT. Đội ngũ chuyên môn chủ yếu giáo viên tiểu học, có đào tạo các lớp ngắn hạn nên ít giáo viên có chuyên môn sâu về giáo dục học sinh khuyết tật. Việc phát triển Trường trẻ em khuyết tật, UBND tỉnh đã có định hướng phát triển mô hình Trường trẻ em khuyết tật dạy học sinh không chỉ cấp tiểu học mà mở rộng lên cấp THCS. Xây dựng kế hoạch giáo dục cá nhân cho HS khuyết tật Phát biểu tại hội thảo, TS Tạ Ngọc Trí – Phó Vụ trưởng Vụ GDTH, Phó trưởng ban Thường trực Ban chỉ đạo cho biết, học sinh khuyết tật rất đa dạng về dạng tật, mức độ cho từng dạng. Do đó, nhu cầu học tập cũng như khả năng của mỗi học sinh khuyết tật là khác nhau. Căn cứ vào quy định hiện nay trong Luật Người khuyết tật 2010, “Nhà nước tạo điều kiện để người khuyết tật được học tập phù hợp với nhu cầu và khả năng của người khuyết tật” (Điều 27 Khoản 1), học sinh khuyết tật cần được học tập bằng một “chương trình giáo dục riêng của chính học sinh đó”, đó chính là kế hoạch giáo dục cá nhân. TS Tạ Ngọc Trí nhấn mạnh, việc xây dựng kế hoạch giáo dục cá nhân cho học sinh khuyết tật là yêu cầu bắt buộc. Thông tư 20/2022/TT-BGDĐT ngày 28/12/2022 ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của Trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập quy định việc giáo dục trẻ khuyết tật theo phương thức giáo dục chuyên biệt cũng cần thực hiện theo kế hoạch giáo dục cá nhân. Trên cơ sở kế hoạch giáo dục cá nhân, học sinh được học theo nhu cầu và khả năng của chính em đó. Việc đánh giá học sinh khuyết tật được thực hiện theo các quy định hiện hành và trên cơ sở kế hoạch giáo dục cá nhân. Hiện Quảng Trị đã xây dựng được Trường trẻ em khuyết tật và đang tổ chức tốt việc dạy và học cấp tiểu học cho học sinh khuyết tật. Đây là mô hình trường cho các cháu học tập, đảm bảo quyền được tham gia giáo dục bắt buộc cho học sinh khuyết tật. Tỉnh đang có định hướng tiếp tục phát triển để dạy THCS tại trường để tiến thêm một bước là thực hiện phổ cập giáo dục trung học cơ sở cho đối tượng học sinh khuyết tật. Đây là một chủ trương đúng đắn, mang tính nhân văn và mong muốn tỉnh sẽ sớm hoàn thành đề án này. Lãnh đạo Vụ GDTH chuyển quà của Thứ trưởng Ngô Thị Minh động viên các học sinh tại Trường trẻ em khuyết tật tỉnh Quảng Trị. Về việc triển khai dạy học đối với học sinh khuyết tật, TS Tạ Ngọc Trí – Phó Vụ trưởng Vụ GDTH nhấn mạnh: Hiện nay chưa có quy chế tổ chức hoạt động trường chuyên biệt. Nhưng trong thông tư 20 nêu rõ việc dạy học trong trung tâm theo phương thức giáo dục chuyên biệt. Do đó, nhà trường có thể triển khai chương trình GDPT 2018 theo phương thức giáo dục chuyên biệt tại trường. Đặc biệt, cần phải xây dựng kế hoạch giáo dục cá nhân cho từng học sinh. Đã là học sinh khuyết tật theo quy định trong Thông tư 20 phải có kế hoạch giáo dục cá nhân và việc đánh giá học sinh cũng như các hồ sơ sổ sách liên quan được quy định áp dụng như các quy định hiện hành, tức là như các học sinh không khuyết tật khác. “Xây dựng kế hoạch cá nhân cho học sinh khuyết tật là chương trình học tập của học sinh ấy trong năm học đó và dạy theo chương trình đó. Khi hoàn thành chương trình dạy học lớp 1, giáo viên và nhà trường xác nhận học sinh đã hoàn thành chương trình lớp 1 (theo kế hoạch giáo dục cá nhân). Cháu nào đạt được mức độ nào với các nội dung học tập đã xây dựng trong kế hoạch giáo dục cá nhân thì xác nhận theo mức độ đó cho các cháu. Học sinh khuyết tật có thể được công nhận danh hiệu học sinh xuất sắc nếu học sinh đó đạt được các tiêu chí như quy định đối với các nội dung học tập đã xây dựng trong kế hoạch giáo dục cá nhân. Học sinh khuyết tật hoàn toàn có thể được khen thưởng mặc dù cháu học nội dung ít hơn hay “dễ hơn” các bạn cùng lớp. Khen thưởng đây là khen thưởng danh hiệu (ví dụ danh hiệu học sinh xuất sắc) đối với các nội dung mà cháu được yêu cầu học tập, chứ không phải là đầy đủ các nội dung học tập như các bạn học sinh không khuyết tật trong lớp”, TS Trí cho hay. Lãnh đạo Ban chỉ đạo cũng đặt vấn đề, khi tuyển sinh đối với học sinh khuyết tật cần đánh giá khả năng của mỗi em. Môn nào các em học được, môn nào được miễn; nội dung nào trong chương trình môn học học sinh đó học được, nội dung nào không. Bên cạnh đó, xem xét rèn luyện cho học sinh những kỹ năng đặc thù để hỗ trợ các cháu sớm hòa nhập cuộc sống hoặc hòa nhập cộng đồng. Ban chỉ đạo kêu gọi các đơn vị tặng quà đến học sinh. Công ty cổ phần dịch vụ và nền tảng tài chính kỹ thuật số TNEX tặng 20 triệu đồng đến học sinh khuyết tật Quảng Trị. Nhân dịp Ngày Người khuyết tật Việt Nam (18/4), TS. Tạ Ngọc Trí đã chuyển lời thăm hỏi động viên ân cần và chuyển quà của Thứ trưởng Ngô Thị Minh động viên các học sinh tại Trường trẻ em khuyết tật tỉnh Quảng Trị. Ban chỉ đạo cũng đã kêu gọi và huy động một số đơn vị: Hiệp hội vì giáo dục cho mọi người Việt Nam, Công ty cổ phần dịch vụ và nền tảng tài chính kỹ thuật số TNEX, Công ty Du lịch DHT Việt Nam tặng quà đến các học sinh Trường trẻ em khuyết tật tỉnh Quảng Trị.

Tiếp tục nâng cao chất lượng dạy học đối với học sinh khuyết tật Xem thêm »

Tư tưởng Hồ Chí Minh và Đảng Cộng Sản Việt Nam về sử dụng Dư luận xã hội phục vụ cho công tác Lãnh đạo, quản lý

(ĐHVO). Dư luận xã hội là hiện tượng thuộc lĩnh vực tinh thần của đời sống xã hội. Dư luận xã hội đã xuất hiện và tồn tại rất lâu trong lịch sử, nó hình thành, tồn tại và phát triển cùng với quá trình vận động, phát triển của bản thân xã hội loài người. Dư luận xã hội không chỉ tác động đến đời sống của mỗi con người mà còn mạnh mẽ đến các quá trình chính trị – xã hội, đến việc lãnh đạo và quản lý xã hội. Trong lãnh đạo quản lý, Dư luận xã hội được coi là đối tượng và công cụ của hoạt động này. Trong đó cần nhấn mạnh việc đề cao vai trò của Dư luận xã hội trong hoạt động lãnh đạo quản lý, đồng thời cũng cần xem xét nhu cầu và khả năng nắm bắt, sử dụng Dư luận xã hội của đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý ở các cấp các ngành.[1]

Tư tưởng Hồ Chí Minh và Đảng Cộng Sản Việt Nam về sử dụng Dư luận xã hội phục vụ cho công tác Lãnh đạo, quản lý Xem thêm »

‘Bà tiên’ làm lành những ‘vầng trăng khuyết’

Sang tuổi 90 nhưng bà giáo ấy vẫn luôn nặng lòng với hành trình ‘gieo chữ’, gom góp sức lực để lo cho những cô cậu học trò quá đỗi thân thương… Với mỗi em, bà Nam lại dạy theo phương pháp khác nhau. Ảnh: NVCC Nghề giáo không có tuổi hưu Những người đang sinh sống tại phố An Dương (Yên Phụ, Tây Hồ, Hà Nội), hơn 20 năm qua, chắc chẳng xa lạ gì với một lớp học đặc biệt dành cho những mảnh đời bị khiếm khuyết về trí tuệ. Điều đầu tiên phải kể đến là những cô, cậu học trò theo học tại lớp đều là những đứa trẻ khi sinh ra đã không được may mắn như những bạn bè cùng trang lứa. Một điều đặc biệt khác trong lớp học này là học trò sẽ không gọi người truyền đạt kiến thức cho mình bằng thầy, bằng cô mà gọi bà, xưng con. Và đặc biệt hơn nữa, người đứng lớp giảng bài lại là một cụ bà năm nay đã bước sang tuổi 90, da mồi, mái tóc bạc trắng như cước. Người giáo viên đặc biệt ấy là bà Hồ Hương Nam (cựu giáo viên Trường THCS Hoàng Hoa Thám). Những ngày này, lớp học tình thương của bà Nam vẫn chưa thể mở cửa trở lại. Bà Nam kể rằng thời điểm trước, dịch bệnh Covid-19 hoành hành, theo chỉ đạo của chính quyền địa phương nên lớp học phải tạm thời đóng cửa. Lúc đó, lớp có 18 trẻ bị khiếm khuyết về trí tuệ theo học. Bình thường mới trở lại, lớp học được mở cửa nhưng sau đó lại có một đến hai trường hợp mắc Covid-19. “Cũng kể từ đó, phụ huynh học sinh tỏ ra hoang mang, sợ con em mình mắc bệnh nên hoãn thời gian đến lớp. Lâu dần, họ ngại và không cho các em đi học nữa. Bây giờ lớp học vẫn chưa thể mở cửa trở lại và bản thân tôi vẫn đang phải đến từng gia đình vận động để các cháu có thể đi học”, bà Nam chia sẻ. Để vơi bớt nỗi nhớ nhung học trò và chờ thời điểm lớp học được mở cửa trở lại, đều đặn hàng ngày, bà Nam nhờ một người xe ôm quen chở đến nhà những người học trò gần đó để được trò chuyện, nắm bắt tình hình của các em. Với những học trò ở xa, cứ thỉnh thoảng bà Nam lại gọi một cuộc điện thoại. Nội dung cuộc điện thoại đó lần nào cũng đều được kết thúc bằng những lời dặn dò của bà Nam dành cho học trò. Có đôi khi, bà Nam lại bắt xe đến lớp học tình thương để dọn dẹp, sắp xếp ngay ngắn lại từng quyển sách sẵn sàng chờ ngày học trò đến lớp. Trong cuộc trò chuyện với tôi, bà Nam gây ấn tượng mạnh bởi khuôn mặt phúc hậu, nụ cười hiền hòa, giọng nói Huế nhẹ nhàng và mái tóc bạc trắng như cước. Không những thế, trí nhớ của bà cũng khiến người đối diện phải nể phục. Những thăng trầm của thời thế, hành trình xây dựng và gắn bó với lớp học tình thương đều được bà Nam ghi nhớ một cách tuần tự và logic. Bà Hồ Hương Nam là người gốc Huế. Thời kỳ đất nước vẫn còn khói lửa chiến tranh, bà trong diện được tập kết ra Bắc. Trong thời gian này, bà học và tốt nghiệp lớp đào tạo sư phạm cấp tốc rồi được phân công giảng dạy tại một số ngôi trường trên địa bàn Thủ đô Hà Nội trước khi giảng dạy tại Trường THCS Hoàng Hoa Thám (quận Tây Hồ). Năm tháng gắn bó với nghiệp “gõ đầu trẻ”, được đi, tiếp xúc nhiều với những mảnh đời khó khăn nên bà Nam có cơ hội hiểu hơn sự vất vả của trẻ khuyết tật. Sau mỗi chuyến đi, lòng thương cảm của người giáo viên lại được hun đúc. × Bà Nam cũng tự nhủ bản thân phải làm được một điều gì đó để có thể giúp những phận đời “vầng trăng khuyết” ấy bớt le lói, đau buồn. Thế nhưng, bà Nam bảo, lúc ấy đành “lực bất tòng tâm” vì điều kiện chưa cho phép. Năm 1979, bà Nam nghỉ hưu theo chế độ. Cũng kể từ đây, bằng tấm lòng nhân hậu, bà Nam đã viết nên câu chuyện cổ tích giữa đời thường mà bất kỳ ai nếu được biết, được nghe kể qua đều sẽ không khỏi cảm động. Rời xa “phấn trắng, bảng đen”, bà Nam được bố trí làm cộng tác viên dân số. Công việc mới cho bà được tiếp xúc nhiều hơn nữa với những trường hợp trẻ em khuyết tật không được đến trường hay nói đúng hơn là không ngôi trường nào dám nhận. Bà Nam bảo, cuộc sống quanh quẩn với 4 bức tường lâu ngày dễ khiến tâm hồn trẻ trở nên “cằn cỗi”, bộ não không được hoạt động cũng dần khiến trẻ mất đi nhận thức với cuộc sống xung quanh. Chứng kiến những cảnh đó, bà Nam đau xót vô cùng. Sau nhiều đêm trăn trở, bà quyết định phải mở lớp dạy chữ miễn phí. Học sinh của lớp học đó sẽ chính là những đứa trẻ có khiếm khuyết về trí tuệ. Thế nhưng, từ lý thuyết đến thực tiễn không phải lúc nào cũng giống nhau. Như cánh chim không mỏi Bà Nam lau dọn, sắp xếp lại sách vở của lớp học tình thương trong thời gian tạm dừng. Bà Nam chia sẻ: “Để lớp học ấy được mở ra cần phải có không gian tối thiểu để trẻ có thể ngồi học. Mà thời bấy giờ nhà ai cũng nhỏ, cũng chật nên kiếm đâu ra được. Thứ nữa, lớp học phải có học trò. Trẻ bị khiếm khuyết về trí tuệ phụ huynh họ mặc cảm, ngại cho trẻ tiếp xúc với người khác lắm nên thuyết phục họ cho trẻ đến trường là rất khó”. Thế nhưng, việc khó mấy, quyết tâm đến cùng vẫn sẽ thành công. Bà Nam vạch ra đường hướng chi tiết để lần lượt tháo gỡ những khó khăn. Về địa điểm học tập, bà đề đạt ý kiến và được chính quyền hỗ trợ địa điểm mở lớp. Trong khi đó, để trẻ có thể đến lớp, bà Nam không quản nắng mưa đến từng nhà vận động, thuyết phục từng người. Thậm chí, với những gia đình còn ngờ vực, chưa thông suốt, bà Nam phải dùng đến “khế ước miệng” để nhận được những cái gật đầu của họ. Trong chia sẻ với tôi, bà Nam bảo rằng, bà phải cam kết nếu trong 1 tháng trẻ đến học tại lớp không thấy tiến bộ bà sẽ gửi trả về gia đình. “Thời ấy, nhiều người còn bảo tôi bị tâm thần khi có tuổi rồi không chịu nghỉ ngơi mà lại tự ‘mua dây buộc mình’”, bà Nam nhớ lại. Sau những khó khăn vất vả, “trái ngọt” đầu tiên đã đến với bà Nam khi vào năm 1997, lớp học tình hương bao năm bà ấp ủ đã được mở tại trụ sở tuần tra phường An Dương (quận Tây Hồ) với chỉ vỏn vẹn 2 học sinh. Bà Nam từng là giáo viên, từng trải qua rất nhiều các tiết thao giảng nhưng chưa bao giờ bà cảm thấy áp lực khi dạy trẻ dưới ánh mắt “theo dõi” của phụ huynh. Thời gian 1 tháng đầu từ khi lớp học được mở ra, ngày nào phụ huynh học sinh cũng đến theo dõi từng tiết học của bà. Trời không phụ lòng người khi 2 trẻ theo học tại lớp của bà Nam có những tiến triển rõ rệt. Phụ huynh trẻ cũng cảm nhận được cái tâm của bà nên yên tâm gửi gắm nhờ bà dạy dỗ. Sau này, “tiếng lành đồn xa”, số lượng người đưa trẻ đến học tập tại lớp học của bà Nam ngày một đông. Cái lớp học tạm bợ ngày đầu cũng được chuyển sang một căn phòng rộng chừng 10m2 bên trong khuôn viên Trường THCS An Dương. Không gian “đặc biệt” của bà giáo Hồ Hương Nam có biển hiệu “Lớp học tình thương”. Mọi thứ dường như được xóa nhòa, cứ đều đặn, lớp học của bà được sáng đèn từ thứ 2 đầu tuần đến thứ 6 theo đúng lịch giảng dạy của nhà trường. Với những đóng góp của mình, năm 2014, bà Nam vinh dự được UBND TP Hà Nội trao tặng danh hiệu ‘Công dân Thủ đô ưu tú’. Ảnh: NVCC Món quà cảm động Bà Nam tâm sự, với một nhà giáo ở tuổi của bà, việc còn được đứng trên bục giảng là một điều đặc biệt lắm rồi và những đứa trẻ ở lớp học tình thương này là lứa học trò đặc biệt nhất trong cuộc đời dạy học của bà. “Những con người đặc biệt sẽ cố gắng làm được những điều đặc biệt. Đó là khi nào còn sức khỏe, tôi vẫn sẽ giúp các em vốn sinh ra đã thiệt thòi đủ đường có thể tự lập, biết đến con chữ, có khả năng nhận biết để giảm đi phần nào nỗi gian truân cho bố mẹ các em. Tôi nghĩ một cách giản dị rằng, đó chính là tình thương và trách nhiệm của một nhà giáo”, bà Nam chia sẻ. Bà Nam đứng lớp không chỉ giảng bài bằng bảng đen, phấn trắng, mà bà phải đến tận nơi uốn từng nét chữ một cho từng em. Học sinh cũ thì bà giao bài tập, học sinh mới bà ngồi cạnh tỉ mỉ kèm cặp từ đầu. Với mỗi em, bà lại dạy theo phương pháp khác nhau. Những em bị câm điếc, bà sẽ dạy cho chúng cách viết, học sinh khiếm thị thì bà sẽ dạy cho chúng phương pháp nghe. Bà Nam bảo, bản thân bà cũng phải tự mình học ký hiệu ngôn ngữ cơ thể ở cơ sở khuyết tật với chứng chỉ xuất sắc để về chỉ dạy cho các em ở lớp học của mình. “Dạy trẻ bình thường đã khó, dạy cho những đứa trẻ khuyết tật, thiểu năng trí tuệ còn khó hơn. Hơn chục em trình độ khác nhau, tiếp thu rất chậm, có em bị khèo tay không cầm được bút, có em tôi dạy hàng tháng ròng mới viết được chữ O tròn trịa. Bắt đầu bằng việc viết chữ O lên bảng đen để các em nhận mặt chữ, sau đó viết bút chì vào vở ô ly, đỡ tay em kéo từ từ khoanh tròn chữ O cho đúng hướng, tròn vành. Cứ như vậy, đều đặn ngày nào cũng tập và em đã tự viết được chữ O”, bà Nam nhớ lại. Theo bà Nam, dạy trẻ khiếm khuyết ngoài tình thương, kiên nhẫn, điều cần thiết nữa là sự thường xuyên. Là một nhà giáo, bà Nam hiểu rằng, việc học nếu gián đoạn sẽ phải bắt đầu lại từ con số 0. Chính vì thế nên ngay cả những khi thay đổi thời tiết, người yếu, bà Nam vẫn đến lớp đều đặn. Đó cũng được xem như là một cách để bà Nam làm gương cho học trò. Sự kiên trì của bà Nam sau nhiều năm cũng đã được trả công xứng đáng bằng việc những đứa trẻ thiểu năng đã biết viết, biết đọc. Có em học sinh bị liệt chân tay cũng đã đọc viết tinh thông… Sự thay đổi đó khiến phụ huynh các em vui mừng khôn xiết. 25 năm đằng đẵng trôi, bà Nam chia sẻ rằng, bản thân cảm thấy vui khi được chứng kiến nhiều học trò tiến bộ từ lớp học của mình. Trụ sở tuần tra phố An Dương (địa chỉ lớp học tình thương của bà Nam) trước đây giờ thành Trung tâm Văn hóa, Thể thao phường Yên Phụ. Bà Nam bảo từng ấy thời gian, thứ bà nhận được là sự công nhận của mọi người với những việc bà làm và quan trọng hơn hết là giúp cho những đứa trẻ vốn không được may mắn từ khi chào đời cảm thấy tự tin, có ích hơn trong cuộc sống. Và câu chuyện về bông hoa hồng học trò tặng nhân Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 sẽ luôn là món quà mà bà Nam nhớ mãi. “Tôi nhớ mãi ngày 20/11 đặc biệt đó. Khi ấy tôi vừa bước chân vào lớp thì cháu lớp trưởng giấu một bông hoa hồng đã chuẩn bị từ trước ở phía sau lưng và chạy lên tặng tôi kèm câu nói “hôm nay là ngày của bà, cháu có bông hoa tặng bà”. Sau đó, cả lớp cùng ùa lên để tặng tôi những bông hoa tươi thắm kèm những lời cảm ơn. Dù câu nói chưa được “tròn vành, rõ chữ” nhưng đó là những âm thanh khiến tôi rất cảm động và bật khóc như một đứa trẻ. Sau này, tôi mới biết đó đều là những bông hoa được các em dành dụm tiền ăn sáng để mua tặng tôi”, bà Nam xúc động nhớ lại. Mỗi người đều có quyền lựa chọn cho mình một cách sống khác nhau. Bà Nam bảo, nhìn thấy những nụ cười hồn nhiên, vô tư và chứng kiến những “vầng trăng khuyết” tiến bộ theo từng ngày là bà cảm thấy bản thân mình đã sống một cuộc đời đầy ý nghĩa. Theo Báo Giáo dục & Thời đại

‘Bà tiên’ làm lành những ‘vầng trăng khuyết’ Xem thêm »

Lên đầu trang